ضایع شدن منابع پایه در بستر فرسودگی زیرساخت‌های کشاورزی

هدر رفت محصولات کشاورزی از کشت تا مصرف زیان مالی و معنوی بسیاری به اقتصاد کشور تحمیل کرده است.

در زنجیره تولید تا توزیع، یکی از حوزه‌هایی که نیاز به رسیدگی دارد میادین میوه و تره‌بار است. این مراکز به عنوان یکی از مهم‌ترین مراکز توزیع محصولات کشاورزی در ایران، نقش بسزایی در تأمین مواد غذایی سالم و با کیفیت برای شهروندان ایفا می‌کنند.

با این حال، این میادین با چالش‌های متعددی از جمله فرسودگی زیرساخت‌ها، نبود استانداردهای بهداشتی، واسطه‌های متعدد و عدم بهره‌گیری از فناوری‌های نوین رو به رو هستند.

بسیاری از مسئولان شهری سال‌های گذشته بر ضرورت تحول در میادین میوه و تره‌بار تأکید و راهکارهای بهبود این سامانه توزیع را ارائه داده‌اند، اما مشخص نیست که این موضوع چقدر در میادین میوه و تره‌بار کشور و به ویژه در تهران به وقوع پیوسته است.

چالش‌های موجود در میادین عرضه

حسام فتحی، کارشناس اقتصادی، با اشاره به فرسودگی زیرساخت‌ها در بسیاری از بخش‌های مرتبط به خدمات شهری گفت: بسیاری از میادین میوه و تره‌بار در ایران از نظر ساختاری فرسوده بوده و امکانات اولیه مانند دستگاه‌های سرمایشی، روشنایی مناسب و فضای کافی برای تخلیه بار را ندارند.

وی با اشاره به اهمیت نبود استانداردهای مدرن در برخی میادین میوه و تره‌بار ادامه داد: عدم رعایت اصول بهداشتی در بسیاری از این میادین، منجر به فساد زودهنگام محصولات و تهدید سلامت مصرف‌کنندگان می‌شود.

این کارشناس اقتصادی با اشاره به عدم بهره‌گیری از فناوری‌های نوین در ارائه خدمات میادین میوه و تره‌بار در کلان‌شهر‎ها گفت: استفاده محدود از فناوری‌های نوین مانند سامانه‌های هوشمند مدیریت انبار، ردیابی محصولات و پرداخت الکترونیکی، مانع از بهبود بهره‌وری و کاهش هزینه‌ها می‌شود.

وی تصریح کرد: البته در برخی شهرها مانند تهران معدود مراکزی مجهز به سامانه‌های کنترل هوشمند شده‌اند؛ اما به نظر نمی‌رسد که این سازوکار در تمامی بازارچه‌ها و میادین پیاده شده باشد.

فتحی با بیان اینکه عدم شفافیت در قیمت‌گذاری مانعی مهم در راستای ارائه خدمات عادلانه است، گفت: عدم وجود یک نظام شفاف و یکپارچه برای قیمت‌گذاری محصولات کشاورزی، باعث ایجاد اختلاف قیمت در بازار و سردرگمی مصرف‌کنندگان می‌شود. استفاده از فناوری‌های جدید مانند اینترنت اشیا و یا هوشمندسازی ابزارهای مورد استفاده مانند ترازوها می‌تواند سازوکار لازم برای قیمت‌‎گذاری عادلانه را ایجاد کند.