گشنیز؛ گزینه‌ای اقتصادی برای دیم‌زارهای آذربایجان شرقی

نگار ولی‌زاده با اشاره به نتایج پایلوت تحقیقاتی–ترویجی تولید گشنیز (Coriandrum sativum L.) در شرایط دیم استان که در ایستگاه تحقیقات دیم تیکمه‌داش با هدف ارزیابی سازگاری، امکان توسعه کشت و معرفی الگوی مناسب زراعی گشنیز در شرایط دیم، اجرا شد، اظهارکرد: نتایج حاصل از اجرای این طرح نشان داد که گشنیز از توان استقرار مطلوب و سازگاری مناسبی با شرایط دیم منطقه برخوردار است، به‌طوری که عملکرد بذر آن معادل ۱۵۴۵ کیلوگرم در هکتار و عملکرد اسانس  ۱/۲۱۱ کیلوگرم در هکتار به ثبت رسید؛ موضوعی که بیانگر ظرفیت مناسب این گیاه دارویی برای تولید اقتصادی در دیم‌زارهای استان آذربایجان شرقی است.

وی با اشاره به شرایط اقلیمی استان‌ افزود:  با توجه به محدودیت منابع آب، افزایش نوسانات بارندگی و اهمیت بهره‌برداری اصولی از اراضی دیم، بر ضرورت توسعه کشت دیم و به‌ویژه کشت انتظاری تأکید شده است. کشت انتظاری به‌عنوان یکی از مهم‌ترین راهکارهای مدیریت رطوبت در دیم‌زارها، شامل کاشت بذر در اواخر پاییز و پیش از آغاز بارش‌های زمستانه است، به‌گونه‌ای که بذرها تا زمان تأمین رطوبت کافی در خاک باقی مانده و با ذوب برف و بارندگی‌های اولیه بهار سبز می‌شوند.

ولی‌زاده تاکید کرد: این روش با استفاده حداکثری از نزولات جوی، موجب افزایش نفوذ آب در خاک، استقرار یکنواخت‌تر بوته‌ها، کاهش تبخیر سطحی و کاهش تنش خشکی در مراحل حساس رشد می‌شود. همچنین هم‌زمانی بهتر مراحل رشد گشنیز با شرایط رطوبتی مطلوب، کاهش نیاز به آبیاری تکمیلی و افزایش بهره‌وری بارش از دیگر مزایای کشت انتظاری به‌شمار می‌رود.

وی در پایان خاطرنشان کرد: بر اساس نتایج این طرح، توسعه کشت انتظاری گشنیز در آذرماه می‌تواند به‌عنوان الگویی موفق برای دیم‌زارهای استان آذربایجان شرقی مطرح شود و ضمن حفظ منابع آب و خاک، در اصلاح الگوی کشت، افزایش پایداری تولید و بهبود درآمد بهره‌برداران دیم‌کار نقش مؤثری ایفا کند.